การศึกษาสภาพและปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3

บทคัดย่อ

           การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพและปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธ 2) เพื่อเปรียบเทียบความคิดเห็นของข้าราชการครูต่อสภาพและปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา จำแนกตามตำแหน่ง ประสบการณ์การทำงาน และขนาดโรงเรียน 3) เพื่อศึกษาเงื่อนไขที่ส่งเสริมและเป็นอุปสรรคเกี่ยวกับการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3 กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ ได้แก่ข้าราชการครูที่ดำรงตำแหน่งผู้บริหาร ครูผู้รับผิดชอบของสถานสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3 กำหนดกลุ่มตัวอย่างโดยใช้ตารางสำเร็จของ Krejcie and Morgan และใช้การสุ่มแบบแบ่งชั้นโดยใช้ขนาดของโรงเรียนเป็นหน่วยในการแบ่งชั้น ได้จำนวนกลุ่มตัวอย่าง 182 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล เป็นแบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ มีค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับด้านสภาพการดำเนินงานเท่ากับ 0.74 และด้านปัญหาการดำเนินงานเท่ากับ 0.75 และแบบสัมภาษณ์  สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย  ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน  การทดสอบค่าt และการทดสอบค่า F เมื่อพบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ  ทำการวิเคราะห์หาความแตกต่างรายคู่ โดยวิธีของ scheffeสำหรับข้อมูลที่ได้จากการสัมภาษณ์ทำการวิเคราะห์โดยใช้การวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการวิจัย พบว่า

           1. สภาพและปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา ทั้ง 5 ด้าน คือ ด้านการบริหารจัดการโรงเรียนวิถีพุทธด้านการจัดวิถีพุทธสูวิธีการเรียนรู้ด้านกายภาพด้านการพัฒนาบุคลากรและด้านการเกื้อกูลสัมพันธ์ พบว่า ข้าราชการครูมีความคิดเห็นต่อสภาพการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา โดยรวมอยู่ในระดับมาก ส่วนความคิดเห็นต่อปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา โดยรวมอยู่ในระดับน้อย
           2. ผลการเปรียบเทียบความคิดเห็นต่อสภาพและปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษาตามความคิดเห็นของข้าราชการครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาการประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3พบว่า

                 2.1 ข้าราชการครูที่มีตำแหน่งต่างกันมีความคิดเห็นต่อสภาพและปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษาตามความคิดเห็นของข้าราชการครู โดยรวมและรายด้านแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01
                 2.2ข้าราชการครูที่มีประสบการณ์การทำงานต่างกัน มีความคิดเห็นต่อสภาพและปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา ตามความคิดเห็นของข้าราชการครู โดยรวมและรายด้านไม่แตกต่างกัน
                 2.3ข้าราชการครูที่ปฏิบัติงานในโรงเรียนที่สังกัดขนาดโรงเรียนต่างกัน มีความคิดเห็นต่อสภาพการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา ตามความคิดเห็นของข้าราชการครู โดยรวมและรายด้านไม่แตกต่างกัน ส่วนความคิดเห็นต่อปัญหาการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษาตามความคิดเห็นของข้าราชการครู โดยรวมและรายด้านแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ.05

           3. เงื่อนไขที่ส่งเสริมและเป็นอุปสรรค เกี่ยวกับการดำเนินงานตามแนวโรงเรียนวิถีพุทธในสถานศึกษา พบว่า

                3.1  เงื่อนไขที่ส่งเสริม ผู้บริหารและครู ร่วมมือกันวิเคราะห์สภาพโรงเรียนเพื่อกำหนดวิสัยทัศน์ และกำหนดแผนกลยุทธ์ หลักสูตรสถานศึกษาได้บูรณาการหลักพุทธศาสนาโดยเน้นหลักไตรสิกขามีการจัดให้มีปฏิบัติกิจกรรมทางพระพุทธศาสนาประชุมให้ทราบวัตถุประสงค์และแนวทางปฏิบัติที่มีผลต่อการดำเนินงานโรงเรียนวิถีพุทธและ มีการตรวจสอบและประเมินผลเพื่อนำผลมาปรับปรุงและพัฒนา
                3.2 เงื่อนไขที่เป็นอุปสรรคครูบางส่วนไม่เห็นความสำคัญ ในการที่จะนำเอาหลักธรรมมาใช้ในกระบวนการเรียนการสอนไม่จัดกิจกรรมวันสำคัญทางพุทธศาสนา ครูไม่เป็นแบบอย่างที่ดี ไม่ปฏิบัติตัวตามหลักไตรสิขา โรงเรียนบางโรงเรียนขาดงบประมาณ และขาดการประชาสัมพันธ์ผลงานที่ได้ปฏิบัติ

 คำสำคัญ: การดำเนินงานตามแนววิถีพุทธ

 

Abstract

              The research aimed to study the conditions and problems of the performance the Buddhist approach -based schools; to compare an opinion of the teachers towards the conditions and problems as classified by positions, working experiences, and school size; and to examine the supportive conditions and obstacles in the performance of the schools under study. The samples used in the research were the school administrators and the teachers. A total of 182 samples were used in the study. The research instruments were a five rating scale with an entire confidence value of 0.74 and the interviews.  Statistics used in data analysis were percentage, mean, standard deviation, t-test and F-test.  If there was a statistical significance, Schaffer’s method was used. Qualitativedata gained from interviews were analyzed by means of content analysis. 

The research findings were as follows:

  1. Considering five aspects performed by the Buddhist approach-based schools, that is, administration, and utilization of Buddhist approach, personnel development, and physical learning and hospitality: it was found that the teachers under study had an opinion towards the performance at a high level. An opinion towards the problems in the performance of the schools was low.
  2. As for the comparison of an opinion towards the conditions and problems, the following were found.

            2.1   An opinion of the teachers who had a different position towards the problems and conditions in the performance of the schools in the study was statistically significant at the level of .01

            2.2   An opinion of the teachers with different working experiences towards the conditions and problems in the performance of the schools under study was not different.

            2.3   An opinion of the teachers who worked at schools with different sizes towards the working conditions of the Buddhist approach-based schools was not different. An opinion towards the performance of the schools in the study was statistically significant at the level of .05.

       3. Supportive conditions and obstacles for the performance of the schools under study were as follows.

             3.1   As for the supportive conditions, the curriculum had included the Buddhist doctrine like the Threefold training principle, organized the Buddhist activities, and examined and evaluated the outcomes and development.

             3.2   The obstacles found included the following. Some teachers did not appreciated the activities organized to enhance the teaching and learning process;  they did not hold any activity in holy Buddhist Days; they were not good model for the students;  some schools lacked an adequate budget to implement the proposed activities.

 Keywords :Performance Buddhist approach-based

ดาวน์โหลดฉบับเต็ม
: 182